کتاب «سیاست در طراز مطبوعات» نوشته محمدمهدی انصاری، اثری درباره رابطه مطبوعات و سیاست در ایران است که مجموعه ای از ۴۲ مقاله و یادداشت درباره مسائل سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و بین المللی را دربرمی گیرد. نویسنده در این کتاب تلاش می کند ضمن ترسیم فضای سیاسی و مطبوعاتی ایران در دهه ۸۰، رقابت های سیاسی، رفتار جناح ها و احزاب و نقش مطبوعات در فضای اجتماعی و سیاسی کشور را مورد بررسی و تحلیل قرار دهد.
کتاب سیاست در طراز مطبوعات برای دانشجویان علوم ارتباطات، روزنامه نگاری، مدیریت رسانه و علوم سیاسی، روزنامه نگاران، خبرنگاران، کارشناسان روابط عمومی و افرادی که به مطالعه رابطه رسانه و سیاست علاقه دارند، قابل استفاده است.
کتاب سیاست در طراز مطبوعات درباره چیست؟
موضوع اصلی کتاب سیاست در طراز مطبوعات، بررسی رابطه میان مطبوعات و سیاست در ایران و نقد و تفسیر فعالیت های مطبوعاتی در بستر تحولات سیاسی و اجتماعی است.
محمدمهدی انصاری در این کتاب مجموعه ای از ۴۲ مقاله و یادداشت را گردآوری کرده است که هر کدام از زاویه ای به مسائل سیاسی، اجتماعی، فرهنگی یا بین المللی می پردازند.
هدف کتاب صرفا مرور رویدادهای سیاسی نیست. نویسنده تلاش می کند از خلال این مطالب، تصویری کلی از فضای سیاسی و مطبوعاتی کشور در دهه ۸۰ ارائه دهد و مخاطب را به سمت مطالعه تحلیلی تر رقابت های سیاسی میان جناح ها و احزاب هدایت کند.
به همین دلیل، کتاب را می توان در نقطه تلاقی مطالعات مطبوعات، رسانه و سیاست قرار داد.
برای مشاهده منابع بیشتر در این زمینه، کتاب های علوم ارتباطات می تواند مسیر مناسبی برای ادامه مطالعه باشد.
رابطه مطبوعات و سیاست چیست؟
رسانه و سیاست در جوامع معاصر ارتباط نزدیکی با یکدیگر دارند. بخش قابل توجهی از شناخت شهروندان از فعالیت دولت، مجلس، احزاب، نهادهای عمومی و شخصیت های سیاسی از طریق رسانه ها شکل می گیرد.
در مقابل، سیاست نیز بر محیط فعالیت رسانه ها تاثیر می گذارد.
قوانین، ساختار سیاسی، رقابت احزاب، سیاستگذاری رسانه ای و نوع رابطه دولت با رسانه ها می توانند بر فضای فعالیت مطبوعات اثرگذار باشند.
بنابراین رابطه مطبوعات و سیاست را نمی توان یک رابطه یک سویه در نظر گرفت. رسانه ها درباره سیاست اطلاع رسانی و تحلیل ارائه می کنند و فضای سیاسی نیز بر شرایط فعالیت رسانه ها تاثیر می گذارد.
کتاب سیاست در طراز مطبوعات دقیقا در چنین فضایی قابل مطالعه است؛ فضایی که در آن مطبوعات، سیاست و جامعه دائما بر یکدیگر اثر می گذارند.
نقش مطبوعات در سیاست
مطبوعات فقط وسیله انتقال اخبار سیاسی نیستند.
روزنامه ها و رسانه های خبری می توانند موضوعات را وارد دستور کار عمومی کنند، دیدگاه های مختلف را بازتاب دهند، عملکرد مسئولان را مورد پرسش قرار دهند و زمینه گفت وگو درباره مسائل عمومی را فراهم کنند.
از سوی دیگر، احزاب، جریان های سیاسی و نهادهای مختلف نیز از رسانه برای انتقال دیدگاه ها و برقراری ارتباط با جامعه استفاده می کنند.
به همین دلیل، مطالعه نقش مطبوعات در سیاست بدون توجه به مسئله قدرت، افکار عمومی، رقابت سیاسی و ارتباطات امکان پذیر نیست.
یکی از مباحث معرفی شده در کتاب با عنوان «مطبوعات، رابطی سه سویه در نظام اجتماعی» نیز به همین جایگاه ارتباطی مطبوعات نزدیک می شود.
مطبوعات و فضای سیاسی ایران در دهه ۸۰
یکی از ویژگی های مهم کتاب سیاست در طراز مطبوعات، تمرکز آن بر فضای سیاسی و مطبوعاتی ایران در دهه ۸۰ است.
مجموعه مقالات و یادداشت های کتاب به خواننده امکان می دهد بخشی از مسائل و مباحث سیاسی آن دوره را از منظر یک نویسنده فعال در حوزه رسانه دنبال کند.
در معرفی کتاب نیز تاکید شده است که نویسنده تلاش دارد مخاطب علاوه بر دستیابی به تصویری کلی از فضای سیاسی و مطبوعاتی کشور در این دوره، به مطالعه ای جامعه شناختی و تحلیلی از نحوه شکل گیری رقابت های سیاسی میان جناح ها و احزاب برسد.
از این جهت، اثر را می توان علاوه بر یک کتاب رسانه ای، به عنوان منبعی برای مطالعه بخشی از فضای سیاسی و مطبوعاتی ایران در دهه ۱۳۸۰ نیز در نظر گرفت.
رسانه چگونه بر سیاست تاثیر می گذارد؟
پرسش درباره تاثیر رسانه بر سیاست یکی از موضوعات مهم مطالعات رسانه و ارتباطات سیاسی است.
رسانه می تواند تعیین کند کدام موضوع بیشتر دیده شود، چه پرسشی در فضای عمومی مطرح شود و کدام مسئله برای مدتی در مرکز توجه افکار عمومی قرار گیرد.
البته این موضوع به معنای قدرت نامحدود رسانه نیست. تاثیر رسانه در کنار عوامل سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی شکل می گیرد.
کتاب سیاست در طراز مطبوعات نیز با تمرکز بر نمونه ها و مسائل سیاسی و مطبوعاتی ایران، امکان مشاهده بخشی از این رابطه را در یک دوره مشخص فراهم می کند.
مطبوعات و رقابت سیاسی
یکی از محورهای مطرح شده در معرفی کتاب، شکل گیری رقابت های سیاسی میان جناح ها و احزاب است.
رقابت سیاسی فقط در جلسات احزاب یا نهادهای رسمی اتفاق نمی افتد. بخشی از این رقابت در فضای رسانه ای شکل می گیرد.
مصاحبه، یادداشت، تیتر، سرمقاله، گزارش، موضع گیری و پاسخ به رقبا می توانند به ابزارهای ارتباط سیاسی تبدیل شوند.
در چنین شرایطی، مطبوعات هم محل بازتاب رقابت های سیاسی هستند و هم می توانند بر نحوه دیده شدن این رقابت ها تاثیر بگذارند.
موضوع «مرزهای وفاق و رقابت سیاسی» که در میان مباحث کتاب دیده می شود، نمونه ای از توجه نویسنده به همین مسئله است.
مطبوعات و احزاب سیاسی
رابطه احزاب و مطبوعات از موضوعات قدیمی مطالعات سیاسی و رسانه ای است.
جریان های سیاسی برای انتقال پیام خود به جامعه به رسانه نیاز دارند و رسانه ها نیز برای پوشش فضای سیاسی با احزاب، سیاستمداران و نهادهای سیاسی ارتباط برقرار می کنند.
اما این رابطه همواره ساده نیست.
نزدیکی بیش از اندازه رسانه به یک جریان سیاسی می تواند بر استقلال حرفه ای آن تاثیر بگذارد و از سوی دیگر، نبود دسترسی رسانه به اطلاعات و منابع سیاسی نیز می تواند کیفیت اطلاع رسانی را کاهش دهد.
مطالعه کتاب سیاست در طراز مطبوعات می تواند زمینه ای برای بررسی چنین روابطی در فضای سیاسی ایران دهه ۸۰ فراهم کند.
مطبوعات و افکار عمومی
یکی دیگر از نقاط اتصال رسانه و سیاست، افکار عمومی است.
شهروندان بخش قابل توجهی از اطلاعات مربوط به مسائل سیاسی و اجتماعی را از رسانه ها دریافت می کنند. نحوه انتخاب موضوع، تیتر، تصویر، منبع و زاویه روایت می تواند بر شیوه مواجهه مخاطب با یک مسئله تاثیر بگذارد.
در مقابل، رسانه ها نیز به واکنش و خواسته مخاطبان توجه دارند.
بنابراین میان سیاست، مطبوعات و افکار عمومی یک رابطه چندجانبه شکل می گیرد.
شناخت این رابطه برای روزنامه نگار، مدیر رسانه و کارشناس روابط عمومی اهمیت دارد؛ زیرا هر سه گروه با فرایند تولید، انتقال و دریافت پیام در فضای عمومی سروکار دارند.
رسانه و قدرت سیاسی
یکی از مفاهیم مهم برای مطالعه رابطه مطبوعات و سیاست، مسئله قدرت است.
قدرت سیاسی برای توضیح سیاست ها، اقناع جامعه، پاسخ به انتقادها و ایجاد ارتباط با شهروندان به ابزارهای ارتباطی نیاز دارد. در مقابل، رسانه ها می توانند عملکرد صاحبان قدرت را مورد بررسی و پرسش قرار دهند.
از همین نقطه است که مفاهیمی مانند پاسخگویی، شفافیت، نقد رسانه ای و دسترسی به اطلاعات اهمیت پیدا می کنند.
یکی از موضوعاتی که در کتاب سیاست در طراز مطبوعات مورد توجه قرار گرفته، «گفتمان حاکمیت پاسخ گو» است؛ موضوعی که مستقیما به رابطه ارتباطات، سیاست و پاسخگویی عمومی نزدیک می شود.
آسیب شناسی رفتار سیاسی در رسانه ها
«آسیب شناسی رفتار سیاسی» یکی دیگر از مباحث مطرح شده در کتاب است.
رفتار سیاسی را نمی توان جدا از محیط ارتباطی جامعه تحلیل کرد. اظهارات سیاستمداران، واکنش احزاب، نحوه پوشش اختلافات و حتی ادبیات مورد استفاده در منازعات سیاسی از طریق رسانه در معرض دید عمومی قرار می گیرد.
به همین دلیل، رسانه می تواند فضای مناسبی برای مشاهده و تحلیل رفتار سیاسی فراهم کند.
مجموعه مقالات کتاب به خواننده اجازه می دهد برخی از این رفتارها و رقابت ها را در زمینه تاریخی و رسانه ای دهه ۸۰ دنبال کند.
مطبوعات چگونه فضای سیاسی را بازتاب می دهند؟
رسانه ها تمام واقعیت اجتماعی را به صورت یکسان بازتاب نمی دهند.
هر رسانه باید از میان تعداد زیادی رویداد، بخشی را انتخاب کند. سپس درباره اهمیت، محل انتشار، تیتر، زاویه گزارش و منابع مورد استفاده تصمیم بگیرد.
همین انتخاب ها باعث می شوند مطالعه مطبوعات یک دوره بتواند اطلاعات قابل توجهی درباره مسائل مهم و مناقشات آن دوره در اختیار پژوهشگر قرار دهد.
از این منظر، کتاب سیاست در طراز مطبوعات فقط درباره مطبوعات نیست؛ بلکه از خلال مطبوعات به بخشی از فضای سیاسی و اجتماعی ایران نیز نگاه می کند.
برای کسانی که به مطالعه تاریخی مطبوعات علاقه دارند، سرگذشت مطبوعات ایران نیز می تواند مکمل مناسبی برای شناخت ریشه های تاریخی مطبوعات کشور باشد.
۴۲ مقاله و یادداشت درباره سیاست و مطبوعات
ساختار کتاب سیاست در طراز مطبوعات با بسیاری از کتاب های دانشگاهی کلاسیک تفاوت دارد.
این اثر مجموعه ای از ۴۲ مقاله و یادداشت است و بنابراین مخاطب با مجموعه ای از موضوعات و مسائل مختلف مواجه می شود.
از جمله مباحثی که در معرفی رسمی کتاب به آنها اشاره شده است می توان به این موارد اشاره کرد:
- مطبوعات، رابطی سه سویه در نظام اجتماعی
- مرزهای وفاق و رقابت سیاسی
- آسیب شناسی رفتار سیاسی
- جنبش های سه گانه تجدید حیات
- کیش زدایی از سیاست
- دولت جدید و اغتنام فرصت ها
- گفتمان حاکمیت پاسخ گو
- روند لیبرالیسم در ایران
این عناوین نشان می دهند که دامنه موضوعی کتاب از بحث مستقیم درباره مطبوعات فراتر می رود و مسائل سیاسی و اجتماعی مختلفی را نیز دربرمی گیرد.
کتاب سیاست در طراز مطبوعات برای چه کسانی مناسب است؟
این کتاب می تواند برای گروه های زیر قابل استفاده باشد:
- دانشجویان علوم ارتباطات
- دانشجویان روزنامه نگاری
- دانشجویان مدیریت رسانه
- دانشجویان علوم سیاسی
- پژوهشگران رسانه و سیاست
- روزنامه نگاران و خبرنگاران
- سردبیران و مدیران رسانه
- کارشناسان روابط عمومی
- فعالان ارتباطات سیاسی
- علاقه مندان به تاریخ مطبوعات معاصر ایران
به ویژه افرادی که می خواهند رابطه مطبوعات و سیاست ایران را در بستر مسائل دهه ۸۰ بررسی کنند، با موضوعی متناسب با نیاز خود در این کتاب مواجه خواهند شد.
مطالعه این کتاب چه کمکی به فعالان روابط عمومی می کند؟
رابطه رسانه و سیاست فقط برای خبرنگاران و پژوهشگران علوم سیاسی مهم نیست. کارشناسان روابط عمومی نیز به طور مستقیم با همین محیط ارتباطی سروکار دارند.
روابط عمومی سازمان باید بداند رسانه چگونه یک موضوع را انتخاب و روایت می کند، چه عواملی یک مسئله سازمانی را به موضوع عمومی تبدیل می کنند و فضای سیاسی و اجتماعی چگونه می تواند بر برداشت مخاطبان از پیام سازمان اثر بگذارد.
این موضوع به ویژه برای روابط عمومی نهادهای عمومی، سازمان های دولتی، تشکل ها و مجموعه هایی که فعالیت آنها با سیاستگذاری عمومی ارتباط دارد اهمیت بیشتری پیدا می کند.
شناخت فضای رسانه ای همچنین به کارشناس روابط عمومی کمک می کند میان «انتشار خبر سازمانی» و «مدیریت ارتباط سازمان با محیط عمومی» تفاوت قائل شود.
از شناخت رسانه و سیاست تا روابط عمومی حرفه ای
مطالعه کتاب سیاست در طراز مطبوعات می تواند شناخت مناسبی از بخشی از رابطه رسانه، سیاست، رقابت سیاسی و فضای عمومی ایجاد کند؛ اما کارشناس روابط عمومی در محیط واقعی سازمان باید بتواند این شناخت را به تصمیم ارتباطی تبدیل کند.
وقتی یک موضوع سازمانی وارد فضای رسانه ای می شود، روابط عمومی باید بداند چه زمانی پاسخ دهد، چگونه پیام خود را تنظیم کند، با خبرنگاران چگونه ارتباط برقرار کند، واکنش افکار عمومی را چگونه ارزیابی کند و در برابر نقد یا پرسش رسانه ها چه رویکردی داشته باشد.
در چنین موقعیت هایی، شناخت نظری رسانه کافی نیست. مهارت هایی مانند ارتباط با رسانه، مخاطب شناسی، تولید پیام، خبرنویسی، مدیریت شهرت، برنامه ریزی ارتباطی و مدیریت شرایط حساس در کنار یکدیگر قرار می گیرند.
اگر در حوزه روابط عمومی، رسانه یا ارتباطات فعالیت می کنید و می خواهید این دانش را به مهارت اجرایی تبدیل کنید، دوره آموزش روابط عمومی فیوچرمدیا می تواند ادامه عملی این مسیر باشد. هدف این دوره، عبور از شناخت نظری ارتباطات و رسیدن به توانایی استفاده از ابزارها و تکنیک های روابط عمومی در محیط واقعی سازمان است.
برای دانشجوی ارتباطات یا فردی که کتاب های تخصصی رسانه را مطالعه می کند نیز این دوره می تواند پلی میان دانش دانشگاهی و فعالیت حرفه ای روابط عمومی ایجاد کند.
اگر رسانه را می شناسید، مرحله بعد یادگیری نحوه مدیریت حرفه ای ارتباط سازمان با رسانه و مخاطب است.
[ مشاهده سرفصل ها و ثبت نام دوره آموزش روابط عمومی]
چرا کتاب سیاست در طراز مطبوعات را بخوانیم؟
یکی از ویژگی های کتاب، قرار دادن مسائل مطبوعاتی در کنار تحولات سیاسی و اجتماعی است.
مخاطب با مطالعه کتاب سیاست در طراز مطبوعات تنها با مجموعه ای از مطالب درباره روزنامه نگاری روبه رو نیست؛ بلکه با مجموعه مقالاتی مواجه می شود که فضای مطبوعاتی و سیاسی یک دوره را در کنار یکدیگر قرار می دهند.
وجود ۴۲ مقاله و یادداشت نیز باعث شده موضوعات متنوعی در اثر مطرح شوند.
برای دانشجویان و پژوهشگران، کتاب می تواند به عنوان یکی از منابع مرتبط با مطالعه مطبوعات و سیاست ایران مورد توجه قرار گیرد و برای فعالان رسانه نیز فرصتی برای مشاهده رابطه میان فعالیت مطبوعاتی و محیط سیاسی فراهم کند.
مشخصات کتاب سیاست در طراز مطبوعات
| مشخصات | اطلاعات |
|---|---|
| نام کتاب | سیاست در طراز مطبوعات |
| نویسنده | محمدمهدی انصاری |
| ناشر کتابشناختی | دفتر مطالعات و برنامه ریزی رسانه ها |
| سال انتشار | ۱۳۹۰ |
| تاریخ نشر ثبت شده | ۱۴ دی ۱۳۹۰ |
| تعداد صفحات | ۲۲۸ صفحه |
| شابک | 978-964-9934-47-1 |
| زبان | فارسی |
| نوع اثر | تالیف |
| نوبت چاپ | چاپ اول |
| قطع | رقعی |
| نوع جلد | شومیز |
| رده بندی دیویی | ۰۷۹/۵۵ |
| موضوع | مطبوعات و سیاست در ایران؛ نقد و تفسیر مطبوعات؛ تاثیر مطبوعات |
در برخی فروشگاه های کتاب، ناشر با عنوان «پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات» معرفی شده است؛ با این حال در اطلاعات کتابشناختی ارائه شده برای اثر، مشخصات نشر به دفتر مطالعات و برنامه ریزی رسانه ها مربوط است.
سوالات متداول
کتاب سیاست در طراز مطبوعات درباره چیست؟
این کتاب مجموعه ای از ۴۲ مقاله و یادداشت محمدمهدی انصاری درباره مسائل سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و بین المللی است و به ویژه به رابطه مطبوعات و سیاست در ایران و فضای سیاسی و مطبوعاتی دهه ۸۰ توجه دارد.
نویسنده کتاب سیاست در طراز مطبوعات کیست؟
محمدمهدی انصاری نویسنده این اثر است.
موضوع اصلی کتاب چیست؟
موضوع اصلی اثر، مطبوعات و سیاست در ایران، تاثیر مطبوعات و نقد و تفسیر فعالیت های مطبوعاتی است.
کتاب چند صفحه دارد؟
کتاب سیاست در طراز مطبوعات ۲۲۸ صفحه دارد.
کتاب چند مقاله دارد؟
بر اساس معرفی کتاب، این اثر مجموعه ای از ۴۲ مقاله و یادداشت است.
آیا کتاب درباره مطبوعات ایران است؟
بله. یکی از موضوعات اصلی کتاب مطبوعات ایران و رابطه آنها با فضای سیاسی است و نویسنده به ویژه فضای سیاسی و مطبوعاتی کشور در دهه ۸۰ را مورد توجه قرار می دهد.
آیا این کتاب برای دانشجویان علوم ارتباطات مناسب است؟
بله. موضوعاتی مانند مطبوعات، رسانه، سیاست، رقابت سیاسی و فضای عمومی با حوزه مطالعات ارتباطات و رسانه ارتباط دارند.
آیا کتاب برای دانشجویان علوم سیاسی مناسب است؟
با توجه به تمرکز اثر بر فضای سیاسی ایران، رقابت جناح ها و احزاب و مسائل سیاسی و اجتماعی، کتاب می تواند برای علاقه مندان و دانشجویان علوم سیاسی نیز قابل استفاده باشد.
آیا کتاب برای کارشناسان روابط عمومی مفید است؟
بله. شناخت رابطه رسانه، سیاست و افکار عمومی برای کارشناسان روابط عمومی، به ویژه در سازمان های عمومی و مجموعه هایی که با رسانه و مسائل اجتماعی سروکار دارند، اهمیت دارد.
شابک کتاب چیست؟
شابک کتاب سیاست در طراز مطبوعات 978-964-9934-47-1 است.
جمع بندی
کتاب سیاست در طراز مطبوعات نوشته محمدمهدی انصاری، مجموعه ای از ۴۲ مقاله و یادداشت درباره رابطه مطبوعات و سیاست و مسائل سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و بین المللی است.
اثر تلاش می کند ضمن ارائه تصویری از فضای سیاسی و مطبوعاتی ایران در دهه ۸۰، به مخاطب در شناخت و تحلیل رقابت های سیاسی، رفتار جناح ها و احزاب و جایگاه مطبوعات در نظام اجتماعی کمک کند.
از این جهت، کتاب سیاست در طراز مطبوعات می تواند برای دانشجویان علوم ارتباطات، مدیریت رسانه، روزنامه نگاری و علوم سیاسی و همچنین روزنامه نگاران، خبرنگاران و کارشناسان روابط عمومی قابل استفاده باشد.
برای مشاهده سایر منابع تخصصی رسانه و ارتباطات نیز کتابخانه فیوچرمدیا مجموعه ای از کتاب های مرتبط با رسانه، روزنامه نگاری، خبرنگاری، روابط عمومی و علوم ارتباطات را در اختیار مخاطب قرار می دهد.